Çizim, gravür ve basılı çizgi
Çizim, yalın anlamıyla, bir aleti bir yüzeye bastırarak ya da yüzeyin üzerinde sürükleyerek iz bırakmaktır. Alet, tanımın parçasıdır. Alet olmasa aynı etkinlik başka bir adın altına yazılırdı. Grafik çizim, bir aletin yönlendirdiği çizimdir: bir düzkenar, bir pergel, bir bürin, sonraları bir çizici. El hâlâ işin içindedir. Alet, izi dürüst tutar.
Bir çizim, belirli bir yüzün etüdü olabilir. 1510 dolaylarında Leonardo da Vinci, kâğıt üzerine sanguine ile, yani kırmızı bir tebeşirle, bir portre yaptı. Ressamın kendisinin resmi olabilir. Poz veren kişi mesele değildir. Bu tür bir çizim zaten eksiksiz bir grafiktir: tek alet, tek renk iz, bir tabaka ve beş yüzyıl sonra bir izleyicinin tanıyabildiği bir kişi.
Resmi çoğaltmak
Bir çizim, biri onu basana kadar tek kopyadır. Görüntü de taşıyan tahta kalıp baskısı, kâğıt icat edildikten sonra Çin'de ilk kez görülür; tarih yaklaşık M.S. 105'tir. Batıda başlıca teknikler ağaç baskı, gravür ve ofort olmuştur. Başkaları da çoktur. Her biri aynı pratik soruya cevap verir. Resim, sanatçıdan baştan çizmesi istenmeden, nasıl birden fazla yapılır?
Ofort bir çukur baskı yöntemidir. Görüntü, asit kullanılarak metal bir levhanın yüzeyine oyulur. Asit metali yer. Geriye pürüzlenmiş alanlar kalır. Çıplak metal yalnızca ince bir çizgiyse asit o çizgiyi levhaya yakar. Mürekkep oyuklarda durur. Kâğıt onu alır. Sürecin baskıresimde kullanımını, yaklaşık 1470 ile 1536 arasında yaşamış Augsburg'lu Daniel Hopfer'in bulduğu sanılır. Hopfer, fikir kâğıt için bakır levhalara geçmeden önce zırhı bu yöntemle süslüyordu.
Asidin aynı ısırığı, baskı atölyesinden çok uzakta da faydalı çıktı. Ofort, baskılı devre kartlarının ve yarı iletken aygıtların üretiminde de kullanılır. Küçültülüp tekrarlanan bir devre resmi, devrenin kendisi olur. Sonuçları bir ölçü aletiyle ölçülebilen bir grafiktir bu.
Çizgi resmi
Çizgi resmi gevşek bir terimdir. Birbirinden ayrı doğru ve eğri çizgilerin bir zemine, genellikle düz bir zemine, yerleştirilmesiyle kurulmuş her görüntü için kullanılır. Gölge ya da renk tonundaki geçişler, iki boyutlu ya da üç boyutlu bir nesnenin yerine geçmez. Çizgi resmi genellikle tek renklidir. Çizgilerin kendisi ayrı renklerde olabilir. Bir bağlantı şeması çizgi resmidir. Teknik illüstrasyonun hatırı sayılır bir kısmı da öyledir. Damgalanmaya, nakışa ya da vinile kesilmeye dayanmak zorunda olan logo türü de öyledir.
Gölgenin yokluğu asıl noktadır. Bir kusur değildir. Gölge bilgidir. Belirsizliktir de. Çizgi, bir kenarın nerede olduğunu söyler ve durur. İş yalnızca kenarı göstermekse gölge araya girer. Bilgisayarlar aynı sorunu sonradan ele alınca vektör çizimi bu tutumluluğu devraldı. Düz resimler ile SVG, baskıresimcilerin çoktan vermiş olduğu bir kararın makinedeki halleridir.
İllüstrasyon
İllüstrasyon görsel bir temsildir: bir çizim, bir tablo, bir fotoğraf ya da başka bir iş. Biçimden çok konuyu öne çıkarır. Amaç bir hikâyeyi, bir şiiri ya da gazete yazısı gibi bir metni aydınlatmak ya da süslemektir. Geleneksel yol, sözcüklerin çoktan adını koymuş olduğu bir şeyin görsel karşılığını vermektir. Editoryal karikatür, diğer adıyla siyasi karikatür, siyasi ya da toplumsal bir mesaj taşıyan illüstrasyondur. Yine de illüstrasyondur. Mesaj onu başka bir nesne sınıfına koymaz.
İllüstrasyonlar, sanılandan daha çok işte ortaya çıkar:
- bir hikâyedeki karaktere yüz vermek
- bir ders kitabında anlatılan şeyin birkaç örneğini göstermek
- teknik bir kılavuzdaki adımları, sıra görünsün diye dizmek
- düzyazının yalnızca ima ettiği tonu taşımak
- bir markayı bir yapma fikrine, belirli bir kişiye, bir çalışma biçimine bağlamak
- okuru güldürmek
Bunların sonuncusunu geçiştirmek kolay, yerine koymak zordur. Resme bağlı bir espri, elde yalnızca altyazı varsa tutmaz. Grafiğin kullanıldığı yerler bu düşünceyi reklamın ve siyasetin içine kadar izler. Çizelgeler, haritalar ve fotoğraflar öteki çatalı tutar. Orada resimden yorum değil, bildirim istenir.